Berdintasun arloan oinarrizko prestakuntza gainditu izana egiaztatzea edo ondorengo ikastaroa gainditua izatea:

1. Berdintasuna Administrazio Publikoan: ekintzarako oinarriak eta tresnak / Igualdad en la Administración Pública: fundamentos y herramientas para la acción

Berariazko Prestakuntza:

2. Komunikazio ez-sexista / Comunicación no sexista
3. Sexu-jazarpenaren eta sexuan oinarritutako jazarpenaren aurreko protokoloak / Protocolos ante el acoso sexual y el acoso por razón de sexo

Helburu orokorrak

Ezagutza espezializatuak eskuratzea, emakumeen aurkako indarkeria matxista modu guztietan prebenitzeko, artatzeko eta desagerrarazteko, emakumeen eta gizonen arteko desberdintasunaren adierazpenik muturrekoena baita, esku-hartze profesionaleko irizpideak homogeneizatzen lagunduko duen ikuspegi komun adostu bat bultzatzeko.

Helburu zehatzak

Ezagutza espezializatuak eta lanpostuari egokituak eskuratzea emakumeen aurkako indarkeria matxistaren kontzeptu- eta arau-esparruari buruz, giza eskubideen, generoaren eta feminismoaren ikuspegitik, baita ikuspegi intersekzionaletik ere.

Ikaskuntza komuna eta ikuspegi partekatua bultzatzea emakumeenganako indarkeria matxistaren aurkako esku-hartzean, non biktimen ahalduntzea lehenetsiko den esku hartzeko jomuga eta ardatz gisa.

• Emakumeen aurkako indarkeria matxistaren forma espezifikoak ezagutzea, antzematea eta artatzea, hala nola sexu-indarkeria.

Gaitasunak

Prestakuntza ekintza amaitzean ikaslea gai izango da:

• Indarkeria identifikatzea eta kontzeptualizatzea, indarkeriaren pertzepzioaren inplikazio psikologikoak ulertzea, indarkeriaren inpaktu emozionala aitortzea, eta indarkeriatik bizirik atera direnen erreparazioan eta errekuperazioan laguntzea.
• Emakumeen aurkako indarkeria matxistaren kontzeptu- eta arau-esparrua aplikatzea, giza eskubideen, generoaren eta feminismoaren ikuspegitik, baita ikuspegi intersekzionaletik ere.

1. modulua: Emakumeen aurkako indarkeria matxistaren kontzeptu-esparrua eta intersekzionalitatea. Ianire Estébanez (2 ordu)

• Indarkeria matxista. Tipologiak eta formak.
• Intersekzionalitatea eta indarkeria-bizipenen konplexutasuna.
• Indarkerien hirukia: zuzeneko indarkeria, indarkeria sinbolikoa eta egiturazko indarkeria.

2. modulua: Emakumeen aurkako indarkeria matxistaren arau-esparrua. José Miguel Fernández (4 ordu)

1. multzoa: Nazioarteko eta Europako esparrua

1.1. Nazioarteko Zuzenbidearen oinarriak

• Emakumeen aurkako indarkeria matxista, giza eskubideen urraketa gisa.
• Emakumearen aurkako diskriminazio mota guztiak ezabatzeari buruzko Konbentzioa (CEDAW, 1979): estatuen betebeharrak eta CEDAW Komitearen gomendio orokorrak (bereziki, emakumearen aurkako indarkeriari buruzko 19. eta 35. gomendio orokorrak).
• Emakumearen aurkako Indarkeria Ezabatzeari buruzko Nazio Batuen Adierazpena (1993).
• Garapen Jasangarriko Helburuak (Agenda 2030): genero-berdintasunari buruzko 5. GJHa eta emakumeen aurkako indarkeria-mota guztiak ezabatzeko xedea.

1.2. Europako esparrua

• Europako Kontseiluaren Hitzarmena, emakumeen aurkako indarkeriaren eta etxeko indarkeriaren aurkako prebentzioari eta borrokari buruzkoa (Istanbulgo Hitzarmena, 2011): egitura, funtsezko kontzeptuak (behar bezalako arreta, emakumeen aurkako indarkeria, genero-indarkeria, etxeko indarkeria), estatuek prebentzioan, babesean, jazarpenean eta politika integratuetan dituzten betebeharrak.
  Istanbulgo Hitzarmenaren jarraipen-mekanismoa: GREVIO eta Espainiari buruzko txostenak.
• 2012/29/EB Zuzentaraua, Europako Parlamentuarena eta Kontseiluarena, 2012ko urriaren 25ekoa, delituen biktimen eskubideei, laguntzari eta babesari buruzko gutxieneko arauak ezartzen dituena.
• 2024/1385/EB Zuzentaraua, Europako Parlamentuarena eta Kontseiluarena, 2024ko maiatzaren 14koa, emakumeen aurkako indarkeriaren eta etxeko indarkeriaren aurkako borrokari buruzkoa.
• Europar Batasunaren ikuspegia: genero-berdintasunerako estrategiak.
  

Jarduera praktikoa: Istanbulgo Hitzarmeneko indarkeriaren definizioen eta nazioarteko eta Europako araudiaren azterketa konparatiboa — konbergentziak eta desberdintasunak identifikatzea.

2. multzoa: Estatuko arau-esparrua (I): Legeria organikoa

2.1. Espainiako Konstituzioa eta inplikatutako oinarrizko eskubideak

• Espainiako Konstituzioaren 1.1, 9.2, 10, 14, 15, 17 eta 24. artikuluak: berdintasuna, duintasuna, bizitza, osotasuna, askatasuna, segurtasuna eta babes judizial eraginkorra.
• Konstituzio Auzitegiaren doktrina genero-indarkeriaren arloan (bereziki, 59/2008 KAE, 1/2004 LOren konstituzionaltasunari buruzkoa, berdintasunaren eta ekitatearen kontzeptuen bereizketa, diskriminazio positiboa).

2.2. 1/2004 Lege Organikoa, abenduaren 28koa, genero-indarkeriaren aurka oso-osoko babesa emateko neurriei buruzkoa

• Genero-indarkeriaren xedea, aplikazio-eremua eta legezko kontzeptua.
• Emakume biktimen eskubideak: informazioa, gizarte-laguntza integrala, doako laguntza juridikoa, lan-eskubideak eta Gizarte Segurantzaren prestazioak, eskubide ekonomikoak.
• Erakundeen babesa: Genero Indarkeriaren aurkako Gobernuaren Ordezkaritza, Estatuko Behatokia.
• Babes penala eta judiziala: emakumearen aurkako indarkeriaren epaitegiak, babes-agindua.
• 1/2004 Lege Organikoan egindako erreforma eta aldaketa nagusiak.
  

2.3. Estatuko beste arau garrantzitsu batzuk

• 3/2007 Lege Organikoa, martxoaren 22koa, emakumeen eta gizonen berdintasun eraginkorrerakoa (indarkeria matxistari lotutako alderdiak).
• 4/2015 Legea, apirilaren 27koa, Delituaren Biktimaren Estatutuarena.
• 8/2021 Lege Organikoa, ekainaren 4koa, haurrak eta nerabeak indarkeriaren aurrean osoki babestekoa (LOPIVI).
• Uztailaren 28ko 26/2015 Legea, uztailaren 28ko 26/2015 Legea, haurrak eta nerabeak babesteko sistema aldatzekoa, zeinaren bidez, adingabeak genero-indarkeriaren biktima gisa identifikatzen dira.

Jarduera praktikoa: Diziplina anitzeko esku-hartze profesionalaren kasu baten azterketa, Estatuko zein arau aplika daitekeen eta biktimari zer eskubide dagozkion identifikatu behar dira, haren profilaren eta inguruabarren arabera.

3. multzoa: EAEko arau-esparrua

3.1. EAEko legegintza-bilakaera

• Emakumeen eta Gizonen Berdintasunerako otsailaren 18ko 4/2005 Legea: testuinguru historikoa eta ekarpenak.
• Martxoaren 3ko 1/2022 Legea, bigarren aldiz aldatzen duena: funtsezko berrikuntzak (indarkeria matxistaren kontzeptua zabaltzea, biktima adingabeak aitortzea, derrigorrezko prestakuntza, ikuspegi intersekzionala).

3.2. Emakumeen eta Gizonen Berdintasunerako eta Indarkeria Matxistarik Gabeko Bizitzetarako Legearen testu bategina, martxoaren 16ko 1/2023 Legegintzako Dekretuaren bidez onartua.

• Arauaren egitura orokorra eta printzipio gidariak ( 3): tratu-berdintasuna, indarkeria matxista prebenitzea eta desagerraraztea, genero-ikuspegia, ikuspegi intersekzionala, emakumeen ahalduntzea, gizonen inplikazioa.
• VII. kapitulua — Emakumeen aurkako indarkeria matxista:
  • Xedapen orokorrak: Emakumeen aurkako indarkeria matxistaren definizioa. Aitortutako indarkeria-motak: indarkeria fisikoa, psikologikoa, sexuala, ekonomikoa eta sinbolikoa; bikotekidearen edo bikotekide ohiaren eremuan, familian, komunitatean edo gizartean, lanean, erakundeetan eta gatazka armatuetan. Biktimen aitorpena: emakumeak, baina baita adingabeak eta inguruneko mendeko pertsonak ere.
  • Ikerketa, sentsibilizazioa, prebentzioa eta prestakuntza: Datuak ikertzeko eta biltzeko betebeharrak. Sentsibilizazio- eta prebentzio-neurriak. Esku-hartzean parte hartzen duten euskal botere publikoetako langileen derrigorrezko prestakuntza: hasierako eta etengabeko prestakuntza, gutxieneko edukiak, giza eskubideen eta generoaren ikuspegia.
  • Detekzioa, arreta, koordinazioa eta konponketa: detekzio goiztiarra. Arreta integrala: informazio- eta arreta-zerbitzu espezializatuak, harrera-zerbitzuak, laguntza juridikoa, psikologikoa eta soziala. Erakunde arteko eta diziplina arteko koordinazioa. Biktimen erreparazio osoa.
• Eskumen-banaketa: Autonomia Erkidegoko Administrazioa, Foru-Administrazioak eta Toki-Administrazioa.
• Berdintasun-erakundeak: Emakunde-Emakumearen Euskal Erakundea eta Erakunde-arteko Batzordea.
• Euskal herri-aginteetako langileen gaikuntza: berdintasunari buruzko derrigorrezko oinarrizko prestakuntza eta indarkeria matxistan inplikatutako langileentzako berariazko prestakuntza. JABETUZ.

3.3. Foru-araudia eta erregelamendu bidezko garapena

• Hiru lurralde historikoetako berdintasunerako foru-arauen erreferentzia.
• Protokoloak eta gidak: Eusko Jaurlaritzaren, Osakidetzaren, eta abarren indarkeria matxistaren biktima diren emakumeentzako baliabideen eta zerbitzuen gida.
• Beste baliabide batzuk: EKIM, KRISI ZENTROAK, BLZ, FORU LAGUNTZAK.

Jarduera praktikoa: talde profesionalen araberako tailerra — Talde bakoitzak bere esku-hartze profesionaleko eremuari zuzenean eragiten dioten arauzko betebeharrak identifikatzen ditu, Testu Bateginaren arabera.

4. multzoa: Aplikatutako arau-alderdiak: babesa, prozedura eta koordinazioa
   4.1. Biktimak babestea zigor-legerian eta legeria prozesalean

• Babes-agindua (544 ter PZLrim): edukia, izapidetzea eta neurri zibil eta penalak.
• Kautelazko neurriak: urruntzea, komunikatzeko debekua, bisita-erregimena etetea eta beste neurri zibil batzuk.
• Tipo penal garrantzitsuak: ohiko indarkeria ( Zigor Kodearen 173.2 artikulua), lesioak, mehatxuak, hertsapenak, kondena urratzea edo kautelazko neurria.
• Prozesuko berezitasunak: Emakumearen Aurkako Indarkeriaren Epaitegiak, eskumena, salaketa eta biktimaren deklarazioa. Sexu-askatasun eta -ukigabetasunari buruzko eskumen berriak.

4.2. Biktimen eskubideak eta haien aplikazio praktikoa

• 1/2004 Lege Organikoan, 10/2022 Lege Organikoan, delituaren biktimaren estatutuan eta martxoaren 16ko 1/2023 Legegintzako Dekretuak onartutako Emakumeen eta Gizonen Berdintasunerako eta Emakumeen aurkako Indarkeria Matxistarik Gabeko Bizitzetarako Legearen testu bateginean aitortutako eskubideak.
• Prozedura Kriminalaren Legean aitortutako eskubideak, prozesu penalean parte hartu ahal izateko (109. eta 110. artikuluak).
• Nortasuna babesteko eskubidea – 19/1994 Legea, Babestutako Lekukoen Legea.
• Indarkeriazko eta sexu-askatasunaren aurkako delituen biktimei laguntzea – 35/1995 Legea.
• Doako Laguntza Juridikoaren Legea.
• Biktima-izaera egiaztatzea: egiaztatzeko bideak (judiziala eta administratiboa).
• Egoera irregularrean dauden biktimen eskubideak: atzerritarrei buruzko Legea.
• Baliabideak eskuratzea: harrera-zerbitzuak, doako laguntza juridikoa, laguntza ekonomikoak.

4.3. Erakunde arteko eta diziplina arteko koordinazioa: erakundeen arteko hirugarren akordioa.

• Martxoaren 16ko 1/2023 Legegintzako Dekretuak onartutako Emakumeen eta Gizonen Berdintasunerako eta Emakumeen aurkako Indarkeria Matxistarik Gabeko Bizitzetarako Legearen testu bateginean koordinatzeko legezko betebeharra.
• Euskadiko emakumeen aurkako indarkeria matxistaren biktimei laguntzeko Erakundeen Arteko III. Akordioa.
• Jarduteko protokoloak: osasun-protokoloa, gizarte-zerbitzuen protokoloa, espetxeetako protokoloa.
• Komunikatzeko betebeharra eta mugak: jakinarazitako baimena, sekretu profesionala, datuen babesa eta biktimen intimitaterako eskubidea (DBEO eta DBLO biktimekiko esku-hartzeari aplikatuta).
• Inplikatutako sistemen arteko koordinazioa: justizia, osasuna, gizarte-zerbitzuak, hezkuntza, enplegua, etxebizitza, polizia, etab.

Jarduera praktikoa: Diziplinarteko kasu baten simulazioa — Parte-hartzaileek, beren lanbide-roletatik abiatuta, erantzun koordinatu bat antolatu behar dute indarkeria matxistaren ustezko kasu baten aurrean, biktimaren eskubideak, aplikatu beharreko arauak eta koordinazio-bideak identifikatuz.

3. modulua: Emakumeen aurkako indarkeria matxistaren dimentsio psikologikoa. Ianire Estébanez (4 ordu)

• Emakumeen aurkako indarkeria matxistaren pertzepzioa
• Irteteko zailtasunak eta etenak prozesuan
• Erantzun traumatikoa eta lotura-zailtasunak
• Indarkeria-esperientziak emozionalki berreskuratzea
• Konponketa, lotura eta gizarte-laguntza.

4. modulua: Sexu-indarkeria. María Naredo (4 ordu)

1. Sexu-indarkeria indarkeria matxistaren adierazpen gisa eta giza eskubideen urraketa gisa. Sexu-indarkeria prebenitzeko eta horri erantzuteko nazioarteko eta Europako esparru juridikoa:

• Nazioarteko itunak: CEDAW eta LANEren 190. Hitzarmena.
• Europako Kontseiluaren araudia: Istanbulgo Hitzarmena.
• Europar Batasuneko araudia: 1385/2024 Zuzentaraua.

2. Estatuko eta autonomia-erkidegoko araudia, erakunde-betebeharren esparru gisa:

• 10/2022 Lege Organikoa, sexu-askatasunaren berme integralari buruzkoa.
• Emakumeen eta Gizonen Berdintasunerako eta Indarkeria Matxistarik Gabeko Bizitzetarako Legearen testu bategina, martxoaren 16ko 1/2023 Legegintzako Dekretuaren bidez onartua.

3. Sexu-jazarpena prebenitzea eta horri erantzutea euskal administrazio publikoan: sexu-jazarpenaren aurkako protokoloen kontzeptu-esparrua, betebeharrak eta funtsezko elementuak, eta horien aplikazioa.

Metodologia

Metodologia partehartzaile eta azaltzailea, edukien aurkezpenaren, eztabaida parte-hartzailearen eta taldearen galderen bilketaren bidez, eta saioen artean egin beharreko hausnarketa-dinamikak eginez. Sakontze-materiala eta saioen ondorengo irakurketa.

EBALUAKETA

Ebaluaketaren helburua: Ikastaroaren helburu orokor eta zehatzak bete edo lortu direla bermatzea.

Ebaluaketak jaso beharko du: Modulu bakoitzeko ebaluaketa proba bat izango da, beraz 4 proba guztira. Proba guztiak gainditzea ezinbestekoa da ebaluaketa gainditzeko.

1. Modulua: Saio amaiera aldera 6 galderez osatutako test erako galdetegia bete beharko da. 10 minutuko tartea izango da eta erantzun okerrak ez dira zigortuko. Proba gainditzeko 6 puntutik 4 lortu beharko dira. Adibidea: Zer da indarkeria matxista?
   1. Pertsonen arteko edozein gatazka.
   2. Genero-arrazoiengatiko emakumeen aurkako egiturazko indarkeria.
   3. Familia-eremuan bakarrik gertatzen den indarkeria-mota bat.
   4. Pertsona guztiei berdin eragiten dien indarkeria..
2. Modulua: Ikastaroaren bigarren saioan zehar, 2 proba egingo dira; lehenengoa test motako 8 galderez osatutako galdetegi bat izango da, eta bigarrena, ariketa bat izango da. Horretarako, ordubeteko tartea emango da. Testa gainditzeko 8puntutik 5 lortu beharko dira, eta ariketa gainditzeko 2 puntutik 1 lortu beharko da. Erantzun zuzenek puntu 1 balioko dute, eta okerrek 0,5 puntu kenduko dute (bai testean, bai ariketan). Adibidea: CEDAW (Emakumearen aurkako diskriminazio mota guztiak ezabatzeko Konbentzioa) Batzordearen interpretazioaren arabera, zein da indarkeria matxista definitzen duen funtsezko ezaugarria?
   1. Indarkeria matxista eremu pribatuan edo etxean bakarrik gauzatzen dena da, eta bikotekidea edo bikotekide ohia du subjektu aktibo.
   2. Indarkeria matxista emakume izateagatik erabiltzen dena da, eta horren barruan sartzen dira kalte fisikoa, sexuala edo psikologikoa eragiten duten edo eragin dezaketen egintzak, mehatxuak, hertsapena edo beste askatasun-gabetze batzuk barne, eremu publikoan zein pribatuan.
   3. Indarkeria matxista kalte fisikoa eragiten duena baino ez da, gorputzean ageriko lesiorik eragiten ez duten kontrol-, hertsadura- edo larderia-jokabideak alde batera utzita.
   4. Gizonek baino ezin dute erabili indarkeria matxista, gizartean heteropatriarkatua mantentzeko gizonak emakumearekiko duen diskriminazioaren erakusle delako.
3. Modulua Saio amaiera aldera 6 galderez osatutako test erako galdetegia bete beharko da. 10 minutuko tartea izango da eta erantzun okerrak ez dira zigortuko. Proba gainditzeko 6 puntutik 4 lortu beharko dira. Adibidea: Ikuspegi psikologikotik, zerk azaltzen du emakume askok indarkeria matxistako harreman batetik ateratzeko prozesuan izaten dituzten zailtasunak eta etenak?
   1. Biktimaren erabaki pertsonala baino ez dela.
   2. Indarkeria-esperientziak erantzun traumatikoak, beldurra eta lotura emozional konplexuak sortzen dituela.
   3. Gizarte-laguntza nahikoa dagoela baina ez dela erabiltzen.
   4. Indarkeria-egoerak beti erraz identifikatzen direla hasieratik.
4. Modulua: Saioan zehar 6 galderez osatutako proba burutu da. Erantzun okerrak ez dira zigortuko eta osatzeko 10 minutuko tartea izango da. Proba gainditzeko 6 puntutik 4 lortu beharko dira. Adibidea: 10/2022 Lege Organikoa:
   1. Zigor Kodearen erreforma ekarri zuen, sexu-erasoko delituari dagokionez, baina baita beste delitu batzuei dagokienez ere, hala nola sexu-jazarpenari, "kale-jazarpenari", stalking-ari, ezkontza behartuari edo irudi intimoak baimenik gabe zabaltzeari dagokionez.
   2. Prozedura Kriminalaren Legearen erreforma ekarri zuen, biktimen deklarazioan haien intimitateari buruzko galderak egitea saihesteko.
   3. Bi erantzunak zuzenak dira.

APROBETXAMENDUA

Bete beharreko baldintzak:

• %80ko bertaratzea
• Aprobetxamendu proba gainditzea

Ziurtapen elektronikoaren mezua jaso bezain pronto ziurtagiri digitala eskuragarri izango duzu. IVAPekiko izapideak atalean sartu, eta Ziurtatzeak botoia sakatu.

Baldintza Teknikoak

• Ezinbestekoa da posta elektronikoko kontu korporatibo bat izatea, ikastarora joango den pertsona modu unibokoan identifikatzeko. Ez dugu onartuko postu bati esleitutako edo partekatutako posta-konturik.
• Ikastaroa eskatzen duen pertsonaren ardura da harremanetarako datuak eguneratuta edukitzea.

Kontaktua

prestakuntza@ivap.eus